Jak rozpoznać, że opony są zużyte i kiedy trzeba je bezwzględnie wymienić?
Autor: Michal Macuk
Pewne elementy samochodu zużywają się stopniowo i bez wyraźnych sygnałów ostrzegawczych. Opony należą do tej grupy najczęściej ignorowanych, a jednocześnie mają kluczowy wpływ na bezpieczeństwo jazdy. Wbrew pozorom zużycie opon nie zawsze widać na pierwszy rzut oka, dlatego warto wiedzieć, na jakie objawy zwrócić uwagę i kiedy wymiana jest absolutnie konieczna.
Dlaczego stan opon ma kluczowe znaczenie?
Opony są jedynym elementem pojazdu, który bezpośrednio styka się z nawierzchnią. Od ich kondycji zależy skuteczność hamowania, stabilność na zakrętach, działanie systemów bezpieczeństwa oraz komfort prowadzenia auta. Nawet nowoczesne systemy wspomagające kierowcę nie zrekompensują zużytej lub sparciałej gumy.
Głębokość bieżnika – minimum prawne a realne bezpieczeństwo
Zgodnie z obowiązującymi przepisami minimalna dopuszczalna głębokość bieżnika wynosi 1,6 mm. Jest to jednak granica legalności, a nie bezpieczeństwa.
W praktyce:
- opony letnie warto wymieniać przy około 3 mm bieżnika,
- opony zimowe tracą swoje właściwości już poniżej 4 mm.
Poniżej tych wartości znacząco pogarsza się przyczepność, zwłaszcza na mokrej nawierzchni.
Nierównomierne zużycie bieżnika – sygnał problemów technicznych
Jeżeli bieżnik ściera się nierówno - bardziej po jednej stronie, na środku lub tylko na krawędziach, to wyraźny sygnał, że coś jest nie tak. Najczęściej przyczyną są:
- nieprawidłowe ciśnienie w oponach,
- brak ustawionej geometrii,
- zużyte elementy zawieszenia.
Takie opony szybciej się zużywają i negatywnie wpływają na prowadzenie samochodu.
Uszkodzenia boczne, pęknięcia i wybrzuszenia
Każde wybrzuszenie, pęknięcie lub deformacja na boku opony oznacza konieczność jej natychmiastowej wymiany. Uszkodzona struktura wewnętrzna może doprowadzić do nagłego pęknięcia opony podczas jazdy, szczególnie przy wyższych prędkościach. W takich przypadkach nie warto ryzykować ani odkładać decyzji.
Wiek opony ma znaczenie, nawet przy dobrym bieżniku
Opony starzeją się niezależnie od przebiegu. Z czasem guma twardnieje, traci elastyczność i przyczepność.
Przyjmuje się, że:
- opony starsze niż 6 lat powinny być regularnie kontrolowane,
- po 8–10 latach zaleca się ich wymianę, nawet jeśli bieżnik wygląda dobrze.
Datę produkcji można sprawdzić na boku opony w oznaczeniu DOT.
Objawy podczas jazdy, które powinny zaniepokoić
Gorsza przyczepność na mokrej nawierzchni, dłuższa droga hamowania, utrata stabilności w zakrętach lub zwiększony hałas toczenia często świadczą o zaawansowanym zużyciu opon. Samochód zwykle daje sygnały wcześniej, zanim problem stanie się widoczny wizualnie.
Kiedy wymiana opon jest bezwzględnie konieczna?
Opony należy wymienić natychmiast, gdy:
- bieżnik spadnie poniżej bezpiecznego poziomu,
- pojawią się pęknięcia lub wybrzuszenia,
- opona była naprawiana w niedozwolonym miejscu,
- wiek opony przekracza zalecenia producenta,
- auto traci stabilność mimo prawidłowego ciśnienia.
Opony a wynajem długoterminowy
W przypadku wynajmu długoterminowego stan opon ma szczególne znaczenie. Zużycie ponad normy może zostać zakwalifikowane jako ponadnormatywne przy zwrocie pojazdu, co wiąże się z dodatkowymi kosztami. Regularna kontrola i terminowa wymiana opon pozwalają ich uniknąć. Zużycie opon nie zawsze jest oczywiste, ale jego skutki mogą być poważne. Regularne sprawdzanie bieżnika, wieku i stanu technicznego opon to jeden z najprostszych sposobów na zwiększenie bezpieczeństwa i komfortu jazdy.